Memfailkan cukai anda · Panduan bahasa mudah
Perlukah saya fail cukai di Malaysia — dan bila?
Dua soalan yang hampir semua orang tanya apabila mula bekerja: adakah saya sebenarnya perlu fail, dan bilakah tarikh akhirnya? Berikut cara untuk mengetahuinya, dalam bahasa mudah, menggunakan angka rasmi LHDN.
Siapa yang perlu fail
Sebagai panduan mudah, jika pendapatan penggajian anda melebihi RM37,333 setahun — kira-kira RM3,111 sebulan — anda dikenakan cukai dan patut mendaftar serta fail. Begitu juga sesiapa yang telah dipotong PCB (Potongan Cukai Bulanan, juga dipanggil MTD) daripada gaji: jika cukai sedang dipotong, anda sudah berada dalam sistem dan patut fail.
Dari mana datangnya RM37,333? Ia bukan angka istimewa — ia hanyalah takat di mana, selepas pelepasan automatik yang diterima semua orang (pelepasan individu, serta pelepasan pasangan atau anak jika berkenaan) dan rebat pendapatan rendah, barulah ada cukai yang perlu dibayar. Oleh sebab pelepasan berbeza antara individu, takat sebenar berubah mengikut keadaan anda — jadual di bawah menunjukkan caranya.
Tidak pasti kedudukan anda? Lihat sama ada anda sebenarnya terhutang cukai →Pendapatan di mana cukai bermula
LHDN menerbitkan pendapatan tahunan di mana cukai bermula bagi keadaan yang berbeza. Di bawah angka bagi keadaan anda, biasanya tiada cukai perlu dibayar; melebihinya, cukai mula dikenakan.
"Berasingan" dan "bersama" merujuk kepada cara pasangan berkahwin memfailkan cukai: taksiran berasingan bermaksud setiap pasangan memfailkan borang sendiri; taksiran bersama bermaksud seorang pasangan mengisytiharkan kedua-dua pendapatan dalam satu borang.
| Keadaan anda | Setahun | Sebulan |
|---|---|---|
| Anda sahaja (bujang, balu/duda, atau pasangan tiada pendapatan) | RM37,333 | RM3,111 |
| Berkahwin, fail berasingan, tiada anak | RM37,333 | — |
| Berkahwin, fail berasingan, 2 anak | RM41,333 | RM3,444 |
| Berkahwin, fail bersama, tiada anak | RM48,000 | RM4,000 |
| Berkahwin, fail bersama, 1 anak | RM50,000 | RM4,167 |
| Berkahwin, fail bersama, 2 anak | RM52,000 | RM4,333 |
Jika anda menjalankan perniagaan atau menyampingan
Takat pendapatan di atas adalah mengenai penggajian. Pendapatan perniagaan berbeza: keuntungan daripada pemilikan tunggal, perkongsian, kerja gig dan e-hailing, jualan dalam talian, kerja bebas, tuisyen, komisen, penghasilan kandungan, atau apa-apa profesion semuanya dikenakan cukai. Tiada minimum tetap di sini — pendapatan perniagaan mesti diisytiharkan, dan cukai dikira atas keuntungan anda.
Angka di atas ialah takat semasa yang dinyatakan LHDN, sebagai panduan — kedudukan anda sendiri bergantung pada pendapatan dan pelepasan yang boleh anda tuntut. Jika anda tidak pasti, cara paling tepat untuk mengetahui ialah mengiranya dengan angka sebenar anda.
Pilihan "PCB sebagai cukai muktamad" (Cukai Muktamad)
Ada satu cara pekerja boleh memilih untuk tidak fail langsung: menganggap PCB yang telah dipotong daripada gaji sebagai cukai muktamad bagi tahun tersebut (LHDN memanggilnya Cukai Muktamad). Ia telah disediakan sejak Tahun Taksiran 2014, tetapi hanya jika anda memenuhi semua syarat LHDN:
Anda boleh menganggap PCB anda sebagai cukai muktamad jika:
- pendapatan anda hanya pendapatan penggajian, dengan PCB dipotong di bawah Kaedah MTD LHDN;
- anda bekerja dengan hanya seorang majikan sepanjang tahun;
- PCB anda dipotong dengan betul oleh majikan tersebut; dan
- pasangan anda tidak memilih taksiran bersama di bawah seksyen 45 Akta Cukai Pendapatan.
Walaupun anda layak, memfailkan cukai selalunya masih berbaloi: itulah cara anda menuntut pelepasan dan mendapat balik apa-apa cukai yang terlebih dipotong sepanjang tahun. Lihat pelepasan yang boleh anda tuntut →
Borang mana untuk saya
Borang yang anda fail bergantung pada jenis pendapatan anda dan sama ada anda pemastautin cukai Malaysia.
| Borang | Siapa yang memfailkannya |
|---|---|
| Borang BE | Individu pemastautin dengan pendapatan penggajian dan lain-lain — tetapi tiada pendapatan perniagaan. |
| Borang B | Individu pemastautin dengan pendapatan perniagaan (serta apa-apa pendapatan penggajian dan lain-lain). |
| Borang M | Individu bukan pemastautin. |
Tarikh akhir pemfailan
Ini ialah tarikh untuk memfailkan bagi sesuatu tahun pendapatan. Memfailkan dalam talian (e-Filing) memberi anda sedikit masa lebih berbanding memfailkan atas kertas.
| Cara anda fail | Borang | Tarikh akhir |
|---|---|---|
| Kertas (manual) | Borang BE | 30 April |
| Kertas (manual) | Borang B | 30 Jun |
| Dalam talian (e-Filing) | e-BE | 15 Mei |
| Dalam talian (e-Filing) | e-B | 15 Julai |
Tarikh dalam talian (e-Filing) ditetapkan setiap tahun oleh program pemfailan LHDN dan boleh berubah — sentiasa semak tarikh tahun semasa di LHDN sebelum anda bergantung padanya.
Nombor cukai (TIN) dan pendaftaran anda
Anda memerlukan Nombor Pengenalan Cukai (TIN) untuk memfailkan. Sejak 1 Januari 2024, pendaftaran TIN adalah automatik bagi warganegara Malaysia dan pemastautin tetap berumur 18 tahun ke atas — LHDN menciptanya daripada rekod Jabatan Pendaftaran Negara, jadi kebanyakan orang sudah memilikinya tanpa memohon. Jika anda perlu mendaftar sendiri, e-Daftar di portal MyTax ialah cara dalam talian.
Untuk mengetahui TIN anda, semak portal MyTax (mytax.hasil.gov.my), hubungi Hasil Contact Centre di 03-8911 1000, atau kunjungi mana-mana pejabat HASiL (LHDN).
Satu perkara untuk diketahui: taksiran sendiri
Malaysia menggunakan taksiran sendiri: anda mengira, mengisytihar, dan membayar cukai anda sendiri, dan borang yang anda serahkan dianggap sebagai notis taksiran anda — LHDN tidak menghantar taksiran berasingan selepas itu. Jadi memastikan angka anda betul adalah penting, dan itulah tujuan kalkulator kami.
Lihat kedudukan anda
Masukkan pendapatan dan pelepasan anda dan lihat sama ada anda mempunyai cukai untuk dibayar — cara paling jelas untuk mengetahui sama ada memfailkan akan mengenakan kos, atau memberi anda bayaran balik.
Panduan ini berdasarkan angka rasmi LHDN, yang diterbitkan di hasil.gov.my. Ia ialah panduan tidak rasmi untuk membantu anda memahami tanggungjawab anda — bukan nasihat undang-undang atau cukai. Tarikh akhir dan peraturan boleh berubah dari tahun ke tahun, jadi sahkan keadaan anda sendiri dengan LHDN.